Data publikacji:

Ciemieniucha u niemowlaka

Ciemieniucha jest jedną z najczęstszych przypadłości okresu niemowlęcego. Ciemieniuchą nazywa się zmiany skórne w postaci żółtych, grubych łusek przypominających łupież, zlokalizowanych na owłosionej główce, a niekiedy też na brwiach, za uszkami i na klatce piersiowej dziecka. Ciemieniucha najczęściej nie wymaga leczenia, wystarczy odpowiednia pielęgnacja, polegająca na delikatnym, regularnym usuwaniu łuski.
ciemieniucha u niemowlaka

Co stosować na ciemieniuchę?

Do zmiękczania łuski można wykorzystać oliwkę pielęgnacyjną. W tym przypadku najlepiej sprawdzą się oliwki na bazie olejów roślinnych. Znacznie lepiej niż oliwki parafinowe przenikają one w głąb narośniętej łuski, sprawiają, że staje się ona mniej zbita, zmiękczona, a dzięki temu łatwiej będzie ją wyczesać.

Oliwkę możemy nałożyć na około godzinę przed planowanym myciem główki, w czasie mycia można miękką szczoteczką wyczesywać łuskę pod włos. Przy bardziej zaawansowanych zmianach oliwkę można zostawić na całą noc, na główkę należy wówczas nałożyć bawełnianą czapeczkę. Rano znaczna część łusek będzie odchodziła od główki, resztę można wyczesać miękką szczoteczką przed lub w czasie mycia włosków.

Stosując oliwkę, należy zadbać o to, aby dokładnie ją zmyć z włosków maleństwa, co niestety nie jest zawsze łatwe, jeśli mamy do dyspozycji jedynie bardzo delikatny, mało pieniący się szampon dla dzieci. Jednak jest to bardzo ważne, bo nie do końca usunięta oliwka może potęgować zmiany łojotokowe. W aptekach mamy możliwość zakupienia preparatów w formie:
  • oleju, np. Olejuszka, olejek na ciemieniuchę,
  • płynu, np. Linomag, płyn na ciemieniuchę,
  • żelu, np. Emolium, zmiękczający żel na ciemieniuchę,
  • aerozolu, np. Dermicin, aerozol na ciemieniuchę.
Są one zrobione ze składników roślinnych, przede wszystkim różnego rodzaju olejów: z krokosza, ze słodkich migdałów, lnianego, rycynowego, słonecznikowego; zawierają substancje pielęgnujące i zabezpieczające skórę przed podrażnieniem. Preparaty na ciemieniuchę w postaci płynu, żelu lub aerozolu mają tę zaletę, że są mniej tłuste i łatwiej usunąć ich pozostałości z włosów.

Spray na ciemieniuchę

Spray na ciemieniuchę, czyli łojotokowe zapalenie skóry, polecany jest od 1. dnia życia dziecka. Preparat przyśpiesza eliminację ciemieniuchy, zmiękczając naskórek. Zalety:
  • potrójne działanie składników:
  • przyspieszają eliminowanie ciemieniuchy, zmiękczając naskórek,
  • łagodzą podrażnienia, odbudowując barierę hydrolipidową skóry,
  • regenerują i przyspieszają proces odnowy skóry,
  • testowany dermatologicznie,
  • zawiera naturalne składniki,
  • nie zawiera barwników, konserwantów, parabenów,
  • zawiera pH neutralne dla skóry,
  • wygodna forma sprayu z aplikatorem ułatwia stosowanie.

Przyczyny

Ciemieniucha występuje w postaci szarawych lub żółtawych strupków, tłustych w dotyku. Istotnym faktem jest to, że strupki występują na owłosionej skórze malucha – najczęściej na głowie, brwiach, za uszami albo na klatce piersiowej.

Niestety, w dalszym ciągu nie jesteśmy w stanie jednoznacznie wskazać przyczyny powstawania ciemieniuchy. Winnymi mogą być nie do końca rozwinięte gruczoły łojowe, które produkują sebum, czyli substancję pokrywającą skórę i zapewniającą jej właściwe nawilżenie. W momencie, gdy te gruczoły produkują nadmiarowe ilości sebum, miesza się ono z martwymi komórkami naskórka, wskutek czego tworzą się strupki. Inną teorią tłumaczącą powstawanie ciemieniuchy jest działalność grzyba z gatunku Pityrosporum ovale (Malassezia furfur).

Ta przypadłość najczęściej pojawia się na owłosionej skórze głowy, może również wystąpić na innych partiach ciała, gdzie gromadzi się nadmiar sebum. Lekarze pediatrzy obserwują nasilenie zjawiska latem – należy zatem pamiętać, że wysokie temperatury sprzyjają nadmiernej produkcji gruczołów łojowych. Ciemieniucha jest bardzo podobna do łupieżu, objawia się ona bowiem niewielkimi białymi płatkami u nasady włosów, których jednak nie da się usunąć przy czesaniu.

W odróżnieniu od innych stanów zapalnych skóry ciemieniucha nie powoduje bólu ani swędzenia. Jeżeli jednak zmianom skórnym towarzyszą takie objawy, należy niezwłocznie zasięgnąć porady lekarskiej, mogą one bowiem sygnalizować pojawienie się problemów zdrowotnych.

Usuwanie ciemieniuchy

Do usunięcia ciemieniuchy użyjmy także szczotki, ale musi mieć ona miękkie włosie, a wyczesywanie trzeba przeprowadzić bardzo ostrożnie, żeby nie zadrasnąć, ani nie podrażnić skóry głowy.

Nigdy nie wolno używać do wyczesywania ciemieniuchy grzebienia, który mógłby podrapać delikatną skórę niemowlęcia – nie wolno nim podważać łusek, ale można już te oderwane szczotką i wyczesać grzebieniem z włosów. Najlepsza będzie szczotka z naturalnym włosiem, np. wykonana ze szczeciny. Gęste, ale niezbyt twarde włosie ułatwia pozbywanie się łusek z owłosionej skóry dziecka.

W przypadku ciemieniuchy występującej na brwiach, oliwkę nakłada się za pomocą patyczków higienicznych. Pozwalają one na precyzyjne dozowanie preparatu. Kolejny krok polega na delikatnym zmyciu oliwki wacikiem kosmetycznym. Żeby usunąć zmiękczone łuski, po starciu oliwki należy czesać brwi pod włos przy pomocy malutkiej, miękkiej szczoteczki, np. do zębów.
Autorka: Natalia Werbolewska